← Psikoloji Sözlüğü

Otomatik Düşünceler

Yazar: Uzm. Psk. Berk MeteGözden geçiren: Uzm. Psk. Berk MeteSon güncelleme: 9 Temmuz 2026

Kısa Tanım

Otomatik düşünceler; bir durum karşısında hızlı, kendiliğinden ve çoğu zaman sorgulanmadan zihinden geçen kısa değerlendirmelerdir. Genellikle fark edilmeden duygu ve davranışı doğrudan etkiler; Bilişsel Davranışçı Terapi'nin temel çalışma birimidir.

Klinik İncelemeli Son güncelleme: 9 Temmuz 2026

Otomatik düşünceler bir olay ile duygusal tepki arasında, çoğu zaman fark edilmeden geçen kısa, inandırıcı hissettiren değerlendirmelerdir. Kişi genellikle bu düşünceyi değil, ondan doğan duyguyu (kaygı, üzüntü, öfke) fark eder.

Örneğin telefon mesajına yanıt gelmediğinde “beni önemsemiyor” düşüncesinin anında ve fark edilmeden geçmesi, bunun kaygı ya da öfke yaratması otomatik düşüncenin tipik işleyişidir.

Terapide önce bu düşünceleri fark etme becerisi geliştirilir; ardından düşünce kayıtları ve bilişsel yeniden yapılandırma ile içerikleri kanıtlarla sınanır. Amaç düşünceyi bastırmak değil, ona olan otomatik inancı gevşetmektir.

Sık Sorulan Sorular

Kanıt sorgulaması ile: düşünceyi destekleyen ve karşı çıkan somut kanıtlar tek tek listelenip karşılaştırılır.

Bu Konuyu Uzmanla Konuşmak İster misiniz?

BPS üyesi klinik psikologlarımızla Antalya'da yüz yüze veya online görüşebilirsiniz.