← Psikoloji Sözlüğü

Bilişsel Yeniden Yapılandırma

Yazar: Uzm. Psk. Berk MeteGözden geçiren: Uzm. Psk. Berk MeteSon güncelleme: 9 Temmuz 2026

Kısa Tanım

Bilişsel yeniden yapılandırma; işlevsel olmayan, çarpıtılmış veya aşırı genellenmiş düşünceleri fark edip bu düşünceleri kanıtlarla sınayarak daha dengeli ve gerçekçi alternatiflerle değiştirme sürecidir. Bilişsel Davranışçı Terapi'nin temel tekniklerinden biridir.

Klinik İncelemeli Son güncelleme: 9 Temmuz 2026

Bu teknik dört adımdan oluşur: otomatik düşünceyi fark etmek, düşünceyi destekleyen ve karşı çıkan kanıtları listelemek, alternatif ve daha dengeli bir bakış açısı üretmek, bu alternatifi günlük yaşamda sınamak.

Örneğin “toplantıda hata yaptım, herkes beni yetersiz buluyor” düşüncesinin kanıtlarla sınanması; geçmişte benzer hatalar sonrası ilişkilerin bozulmadığının fark edilmesi ve “bir hata yaptım, bu beni yetersiz yapmaz” gibi daha dengeli bir alternatife ulaşılması bu sürecin tipik bir örneğidir.

Seans içinde Sokratik sorgulama ile başlatılan bu çalışma, seans dışında düşünce kaydı formlarıyla pekiştirilir. Zamanla kişi bu süreci içselleştirerek kendi düşüncelerini daha bağımsız biçimde sınayabilir hale gelir.

Sık Sorulan Sorular

Hayır. Amaç pozitif değil, gerçekçi ve kanıta dayalı düşünce üretmektir; olumsuz bir gerçeklik olduğunda bu da kabul edilir.

Bu Konuyu Uzmanla Konuşmak İster misiniz?

BPS üyesi klinik psikologlarımızla Antalya'da yüz yüze veya online görüşebilirsiniz.