Yeme Bozuklukları

Tıkınırcasına Yeme (BED)

Telafi davranışı olmadan tekrarlayan tıkınma — DSM-5'te 2013'te bağımsız tanı.

Multidisipliner7 bölümKaynakça
WhatsApp ile Yazin0507 336 80 45
Mete BED rehberi
Hazırlayan: Uzm. Psk. Berk Mete · Uzm. Psk. Mısra İlksen ÖnderKlinik gözden geçiren: Mete Psikoloji Klinik EkibiSon güncelleme: Mayıs 2026
10 dk okuma

BED: Sayılarla

~%2.8
Yaşam boyu
Hudson ve ark. 2007
En yaygın
Yeme bozukluğu
ABD örneklem
BDT-E
İlk seçim
Fairburn
FDA
Lisdeksamfetamin
onaylı ilaç

1 dakikada anlat

Tıkınırcasına yeme bozukluğu (BED), en az 3 ay boyunca haftada bir kez tekrarlayan, kontrol kaybı hissiyle yaşanan ve telafi davranışı içermeyen tıkınma ataklarıyla tanımlanan DSM-5 tanısıdır. Genelde stres, yalnızlık veya sıkıntı gibi duygular tetikler; yemek değil, tetikleyici duygu asıl çalışma alanıdır. BDT-E ilk seçim tedavi yaklaşımıdır.

Pratik 4 adım

  1. Açlık ölçeğini izleyin: 1-10 arası fiziksel açlık düzeyinizi fark etmeyi pratiğe alın.

  2. Düzenli ana öğün yiyin: Uzun açlık dönemlerini kapatarak tıkınma riskini azaltın.

  3. Duygunuzu adlandırın: Tıkınma dürtüsü geldiğinde önce hangi duyguyu yaşadığınızı fark edin.

  4. Yiyeceği yasaklamayın: "Yasak" listeler yerine tüm yiyecekleri nötr görmeye çalışın.

Bu kişiler için

Kontrol kaybı hissiyle tekrarlayan tıkınma atakları yaşayan, yeme sonrası suçluluk veya utanç duyan kişiler için.

Profesyonel destek ne zaman?

Tekrarlayan tıkınma atakları haftada en az bir kez, 3 aydan uzun süredir yaşanıyor ve belirgin sıkıntıya yol açıyorsa bir klinik psikologla değerlendirme yapılması önerilir.

BED Nedir?

Telafi davranışı olmadan tekrarlayan tıkınma atakları ile karakterize bir yeme bozukluğudur. Sıklıkla obezite ile birlikte seyreder, ancak obezite tanı şartı değildir.

DSM-5 BED Kriterleri

En az 3 ay süreyle haftada en az 1 kez tıkınma + aşağıdakilerin en az 3'ü.

Olağandan Çok Hızlı

Yeme hızı belirgin biçimde artmış.

Rahatsız Edici Doluluk

Doluluk hissinden öteye yeme.

Açlık Olmadan

Fizyolojik açlık yokken büyük miktarlar.

Yalnız Yeme

Utanç nedeniyle gizli yeme.

Sonrasında Suçluluk

Yedikten sonra kendinden iğrenme, depresif hissetme.

Telafi Yok

Bu yokluk BED'i bulimiadan ayırır.

Tıkınma Döngüsü (Kısıtlama Yok)

BED'te döngünün motoru genelde duygusal yüktür, kısıtlama değil.

BED vs Bulimia vs Aşırı Yeme

Telafi

BED
Yok
Bulimia
Var
Aşırı Yeme
Yok

Kontrol Kaybı

BED
Belirgin
Bulimia
Belirgin
Aşırı Yeme
Yok

Sıklık

BED
Haftada ≥1, 3 ay
Bulimia
Haftada ≥1, 3 ay
Aşırı Yeme
Ara sıra

Sıkıntı

BED
Belirgin
Bulimia
Belirgin
Aşırı Yeme
Genelde yok

Tanı

BED
DSM-5
Bulimia
DSM-5
Aşırı Yeme
Tanı değil

BDT-E (Fairburn) Süreci

1

Yapılandırma

Düzenli yeme planı, öz izleme, psikoeğitim.

2

Tetikleyici Haritası

Duygu-davranış zincirinin görünür hale gelmesi.

Mete'den not: Tıkınma anına gelmeden önceki 30 dakikanın haritası çoğunlukla anahtar.

3

Modüller

Beden imajı, kısıtlama, ruh hali tetikleyicileri.

4

Sürdürme

Nüks önleme, uzun vadeli plan.

Mete'nin 5 Önerisi

  • • Açlık ölçeği: 1-10 arası fiziksel açlığı izleyin.
  • • Düzenli ana öğün; uzun açlık dönemlerini kapatın.
  • • Tıkınma yerine duygu adlandırma egzersizi.
  • • Yiyeceği "yasak" listelemeyin; nötralleştirin.
  • • Tetikleyici saatlerde yapı kurun (yürüyüş, nefes, kısa duş).
Mete duygu çarkı

Sık Sorulan Sorular

Döngüye Dışarıdan Bir Pencere

Ekibimizle iletişime geçebilirsiniz.

WhatsApp'tan Yaz0507 336 80 45

Hizmetlerimiz →

Bu rehberi yazarken neye dikkat ettik
  1. DSM-5, ICD-11 ve TR psikiyatri kılavuzlarını temel aldık.
  2. Klinik dil değil okur dilinden yazdık — anlaşılır olmak öncelikli.
  3. Hiçbir vaka, danışan adı ya da kişisel detay yer almaz.
  4. Tanı vaat etmez, süreç davet eder.
  5. 6 ayda bir gözden geçiririz — son güncelleme tarihi sayfa üstünde.

BPS

Graduate Member

#763717

Deneyim

3.000+ seans

2022'den bu yana · yetişkin · çift · çocuk

Memnuniyet

4.9 puan

Google 49 yorum

Yanıt

24 saat içinde

İlk randevu

Bu Konuda Daha Fazlası

Rehber

Yeme Bozukluklari Rehberi

Detaylı uzman rehberi

Oku

Rehber

Depresyon Rehberi

Detaylı uzman rehberi

Oku

Rehber

Oz Saygi Rehberi

Detaylı uzman rehberi

Oku

İlgili Yazı

PHQ-9: Depresyon Ölçeği Klinikte Nasıl Yorumlanır

PHQ-9, depresyon belirtilerini iki haftalık pencerede tarayan dokuz maddelik standart bir araçtır. Tanı koy...

Oku

İlgili Yazı

Distimi (Kalıcı Depresif Bozukluk): Hafif Görünüp Kronikleşen

Distimi yıllarca süren hafif ama kronik bir depresif tablodur; sıklıkla 'karakterim böyle' diye normalleşti...

Oku

Tarama Testi

İlgili Tarama Testi

Bilimsel ölçeklere dayalı kısa değerlendirme

Oku

Hizmetimiz

Yeme Bozuklukları

Bu alanda uzman destek

Oku