Tıkınma Atağı
Belirli sürede çok büyük miktarda yemek; kontrol kaybı hissi.
Yeme Bozuklukları
Bulimia Nervoza
Tıkınma-purgatif döngü, DSM-5 kriterleri ve BDT-E çerçevesinde süreç.
Multidisipliner6 bölümKaynakça
Hazırlayan: Uzm. Psk. Berk Mete · Uzm. Psk. Mısra İlksen ÖnderKlinik gözden geçiren: Mete Psikoloji Klinik EkibiSon güncelleme: Mayıs 2026
10 dk okuma
Bulimia: Sayılarla
%1-2
Yaygınlık
kadın yaşam boyu
16-22
Başlangıç
tipik aralık
BDT-E
İlk seçim
Fairburn
%50-70
Tam düzelme
yapılandırılmış süreçte
1 dakikada anlat
Bulimia nervoza, tekrarlayan tıkınırcasına yeme atakları ve ardından kusma, laksatif kullanımı veya aşırı egzersiz gibi telafi davranışlarıyla tanımlanan bir yeme bozukluğudur. DSM-5'e göre en az 3 ay boyunca haftada bir kez görülmesi ve öz değerin beden şekline aşırı bağlı olması tanı için gereklidir. BDT-E temelli süreçle vakaların önemli bir kısmında tam düzelme bildirilir.
Pratik 4 adım
Düzenli yeme planı kurun: Öz izleme ve psikoeğitimle yapılandırılmış bir başlangıç yapın.
Engelleri belirleyin: Tıkınmayı tetikleyen durumları ve duyguları tanımlayın.
Çekirdek modüllerle çalışın: Beden imajı, kısıtlama ve ruh hali üzerine odaklanın.
Nüks önleme planı yapın: Tetikleyicileri ve uzun vadeli stratejinizi netleştirin.
Bu kişiler için
Tekrarlayan tıkınma atakları ve ardından kusma, laksatif veya aşırı egzersizle telafi eden kişiler için.
Profesyonel destek ne zaman?
Tekrarlayan kusma veya laksatif kullanımı elektrolit dengesini bozarak kalp ritmini etkileyebileceğinden, düzenli tıbbi takip ile birlikte yapılandırılmış bir süreç ihmal edilmemelidir.
Bulimia Nervoza Nedir?
Tekrarlayan tıkınma atakları ve telafi davranışları (kusma, laksatif, aşırı egzersiz, oruç) ile karakterize bir yeme bozukluğudur.
DSM-5: En az 3 ay süreyle haftada en az 1 kez tıkınma + telafi; öz değerlendirmenin beden şekli ve ağırlığa aşırı bağlı olması.
DSM-5 + Telafi Tipleri
Sıklık & Süre
3 ay süreyle haftada en az 1 kez.
Öz-değerlendirme
Beden şekli/ağırlığa aşırı bağlı öz değer.
Kusma / Laksatif
Purgatif telafi davranışları.
Aşırı Egzersiz
Telafi amaçlı yoğun egzersiz.
Oruç / Kısıtlama
Sonraki saatlerde uzun süreli açlık.
Kısıtlama → Tıkınma → Utanç → Telafi → Tekrar
Kısıtlama
Diyet/oruç başlar.
Tetikleyici
Stres veya açlık yoğunlaşır.
Tıkınma
Kontrol kaybı hissi.
Utanç
'Ne yaptım' düşüncesi.
Telafi
Kusma/laksatif/egzersiz.
Kısıtlama
Diyet/oruç başlar.
Tetikleyici
Stres veya açlık yoğunlaşır.
Tıkınma
Kontrol kaybı hissi.
Utanç
'Ne yaptım' düşüncesi.
Telafi
Kusma/laksatif/egzersiz.
Bulimia vs Anoreksiya Tıkınma-Purgatif Tipi
| Özellik | Bulimia | Anoreksiya T-P |
|---|---|---|
| Kilo | Genelde normal/hafif fazla | Kritik düşüklük |
| Beden imajı | Aşırı önemli | Aşırı önemli + kilo reddi |
| Telafi | Var | Var |
| Tıbbi risk | Elektrolit, diş, ritim | Elektrolit + ileri malnütrisyon |
| İlk seçim | BDT-E | FBT/MANTRA + tıbbi |
Kilo
- Bulimia
- Genelde normal/hafif fazla
- Anoreksiya T-P
- Kritik düşüklük
Beden imajı
- Bulimia
- Aşırı önemli
- Anoreksiya T-P
- Aşırı önemli + kilo reddi
Telafi
- Bulimia
- Var
- Anoreksiya T-P
- Var
Tıbbi risk
- Bulimia
- Elektrolit, diş, ritim
- Anoreksiya T-P
- Elektrolit + ileri malnütrisyon
İlk seçim
- Bulimia
- BDT-E
- Anoreksiya T-P
- FBT/MANTRA + tıbbi
BDT-E (Fairburn) Süreci
1
Stage 1: Yapılandırma
Düzenli yeme planı; öz izleme; psikoeğitim.
2
Stage 2: Yeniden Değerlendirme
Engelleri belirleme, modüller seçme.
Mete'den not: Tıkınma karşıtı dövüşmek değil; daha geniş bir duygusal zemin kurmak.
3
Stage 3: Çekirdek Modüller
Aşırı değerlendirme, beden imajı, kısıtlama, ruh hali.
4
Stage 4: Nüks Önleme
Tetikleyiciler ve uzun vadeli plan.
Sık Sorulan Sorular
Döngüden Çıkış Mümkün
Yeme bozuklukları alanında deneyimli ekibimizle iletişime geçebilirsiniz.
BPS
Graduate Member
#763717
Deneyim
3.000+ seans
2022'den bu yana · yetişkin · çift · çocuk
Memnuniyet
4.9 puan
Google 49 yorum
Yanıt
24 saat içinde
İlk randevu
Bu rehberi yazarken neye dikkat ettik
- DSM-5, ICD-11 ve TR psikiyatri kılavuzlarını temel aldık.
- Klinik dil değil okur dilinden yazdık — anlaşılır olmak öncelikli.
- Hiçbir vaka, danışan adı ya da kişisel detay yer almaz.
- Tanı vaat etmez, süreç davet eder.
- 6 ayda bir gözden geçiririz — son güncelleme tarihi sayfa üstünde.
Bu Konuda Daha Fazlası
Rehber
Yeme Bozukluklari Rehberi
Detaylı uzman rehberi
OkuRehber
Depresyon Rehberi
Detaylı uzman rehberi
OkuRehber
Oz Saygi Rehberi
Detaylı uzman rehberi
Okuİlgili Yazı
PHQ-9: Depresyon Ölçeği Klinikte Nasıl Yorumlanır
PHQ-9, depresyon belirtilerini iki haftalık pencerede tarayan dokuz maddelik standart bir araçtır. Tanı koy...
Okuİlgili Yazı
Distimi (Kalıcı Depresif Bozukluk): Hafif Görünüp Kronikleşen
Distimi yıllarca süren hafif ama kronik bir depresif tablodur; sıklıkla 'karakterim böyle' diye normalleşti...
OkuTarama Testi
İlgili Tarama Testi
Bilimsel ölçeklere dayalı kısa değerlendirme
OkuHizmetimiz
Yeme Bozuklukları
Bu alanda uzman destek
Oku